του Χρήστου Ζαμπούνη
Εάν υπάρχει μία ταινία που θα ήταν χρήσιμη για να κατανοηθεί η Παγίδα της Κλιμακώσεως (Escalation Trap), αυτή δεν είναι άλλη από «Το Μονοπάτι του Πολέμου», που κυκλοφόρησε στην Ελλάδα σε DVD. Την είχα δει στο Η.Β.Ο., σε ένα από τα ταξίδια μου στις Η.Π.Α. Και την ανεκάλεσα προσφάτως στην μνήμη, παρακολουθώντας τις εξελίξεις στο μέτωπο του Ιράν. Η υπόθεσις αναφέρεται στον τρόπο με τον οποίο εχειρίσθη τον πόλεμο του Βιετνάμ ο πρόεδρος Λύντον Τζόνσον από το 1964 έως το 1968. Παρ’ ότι κανείς θα υπέθετε πως πρόκειται για μεταφορά στην μεγάλη οθόνη ενός βιβλίου, λόγω της αληθοφάνειάς της, με την καλή έννοια ήταν ένας σεναριογράφος, ο Daniel Giat, που την ενεπνεύσθη. Τον βοήθησαν, βεβαίως, οι απομαγνητοφωνήσεις του Λευκού Οίκου, με τους πραγματικούς διαλόγους του Τζόνσον με τους συμβούλους τους. Η ταινία είναι διαθέσιμη σήμερα στην ελληνική σελίδα του Η.Β.Ο. Μax, και όποιος επιχειρήσει να την δει, θα εκπλαγεί με τις ομοιότητες με την σύγχρονη επικαιρότητα, ιδίως στον εγκλωβισμό της ιδίας υπερδυνάμεως σε μία περιφερειακή σύγκρουση. Ο φόβος της απεμπλοκής από το αδιέξοδο, διότι περί αυτού πρόκειται, συμβαδίζει με την αποδοχή της ήττας. Η πίεσις της εσωτερικής ατζέντας λειτουργεί σωρευτικώς, με την χώρα και τους ψηφοφόρους της να διχάζονται για την σκοπιμότητα του πολέμου. Μπορεί οι διαδηλωταί να μην κατεβαίνουν, πλέον, στους δρόμους με πλακάτ «No to War», όπως την δεκαετία του ‘60, όμως η διαμαρτυρία τους σήμερα, γίνεται μέσω των social media. Ο εγωϊσμός, τέλος, του ηγέτη, με την παραδοχή των λαθών και την νοοτροπία της στρατιωτικής υπεροχής, οδηγεί σε μία αυξανόμενη δυσπιστία της κοινής γνώμης, που τόσο μετρά στον Δυτικό κόσμο. Ένα ακόμη σκηνοθετικό επίτευγμα του John Frankenheimer, με τον αξιέπαινο Sir Michael Gambon στον ρόλο του ατυχήσαντος προέδρου.
